ข้าวหลาม ของฝากของหมู่บ้าน OTOP นวัตวิถี บ้านฝาย หมู่ที่ 1 ตำบลบ้านฝาย อำเภอน้ำปาด จังหวัดอุตรดิตถ์

9/03/2569 | 19 | |

🖤🖤CDD อุตรดิตถ์:”I AM UT-DIT ≥ บุคลากรมืออาชีพ เทคโนโลยียกระดับงาน ก้าวสู่ความสำราญ มีผลงานที่ยอดเยี่ยม“

@@ น้ำปาด กระเทียมมีชื่อ เลื่องลือสักใหญ่ ศูนย์รวมใจพญาปาด งามธรรมชาติภูสอยดาว @@

ข้าวหลาม อุปกรณ์ที่ใช้ในการทำข้าวหลามประกอบด้วย

1. ไม้ไผ่ ต้องคัดเลือกไม้ที่มีขนาดและอายุกำลังพอดี ไม่แก่หรืออ่อนเกินไป เพื่อให้มีเยื่อเหนียว เมื่อผ่าออกมาแล้ว หุ้มติดข้ามหลามสวยงาม

2. ใบตองแห้ง สำหรับใช้ทำจุกปิดกระบอกข้าวหลาม

3. เชื้อเพลิงที่ใช้เผาข้าวหลาม ประกอบด้วยเปลือกไม้ไผ่ที่ปอกจากกระบอกข้าวหลามที่สุกแล้ว และถ่าน

ส่วนผสมของข้าวหลาม

1. ข้าวหลามธรรมดาหรือข้าวหลามใส่ถั่วดำ ประกอบด้วย

- ข้าวเหนียวดำ ข้าวเหนียวขาว

- ถั่วดำ

- มะพร้าว

- น้ำตาลปี๊บ น้ำตาลทราย

- เกลือ

- น้ำสะอาด

2. ข้าวหลามสังขยา ส่วนผสมเหมือนข้าวหลามธรรมดาเพิ่มไข่เป็ดเข้าไปอีกอย่างหนึ่ง

วิธีทำข้าวหลาม มีขั้นตอนที่ต้องใช้ความประณีตและยุ่งยากไม่น้อย ดังนี้คือ

1. เลื่อยไม้ไผ่ที่เป็นลำให้ออกเป็นกระบอก ยาวประมาณ 40 เซนติเมตร โดยให้ส่วนบน (สำหรับใส่ข้าวเหนียว) กับส่วนล่าง (ใต้ปล่องลงมา) ยาวเท่า ๆ กัน คือประมาณส่วนละ 20 เซนติเมตร

2. นำจุกที่ทำด้วยใบตองแห้งมาปิดไว้ทันที เพื่อกันไม่ให้แมลงหรือสิ่งสกปรกเข้าไปในกระบอกได้ และเป็นการเตรียมทำจุกไว้ด้วย วิธีทำคือใช้ใบตองแห้งชนิดแตก ม้วนเป็นก้อนขนาดพอดีกับปากกระบอก แล้วห่อด้วยใบตองดีที่เป็นแผ่น ใบตองนี้พรมน้ำ ค้างคืนไว้ให้อ่อนตัว

3. แช่ข้าวเหนียวไว้ประมาณ 2 ชั่วโมง ปกติแม่เล็กจะแช่ข้าวเหนียวประมาณเวลา 16.00 น. ทุกวัน เมื่อได้ที่แล้วสงขึ้นให้สะเด็ดน้ำอย่างเบามือ เพื่อไม่ให้เมล็ดข้าวหัก

4. นำถั่วดำที่แช่น้ำและต้มสุกแล้ว มาผสมกับข้าวเหนียว

5. กรอกข้าวเหนียวผสมถั่วดำลงในกระบอกไม้ไผ่กะปริมาณว่าเมื่อข้าวหลามสุกจะได้เนื้อข้าวเหนียวพอดีกับจุกที่ปิดสำหรับข้าวหลา,

6. คั้นกะทิ ปรุงรสด้วยน้ำตาล และเกลือตามสูตรที่กำหนด โดยชิมให้ได้รส หวาน มัน เค็ม พอดี ข้าวหลามจะอร่อยมากน้อยอยู่ที่สัดส่วนเครื่องปรุงของแต่ละเจ้า แล้วเทน้ำกะทิใส่ลงในกระบอกข้าวเหนียว ให้ท่วมข้าวเหนียวเล็กน้อย ถ้าใส่น้ำกะทิมากเกินไปข้าวจะแฉะ ถ้าน้อยไป ข้าวจะแข็งไม่นุ่มนวล จากนั้นวางทิ้งไว้พอให้ข้าวเหนียวอิ่มน้ำกะทิ เมื่อเผาสุกแล้วจะได้ข้าวหลามหน้ามันสวยน่ารับประทาน

7. เผาข้าวหลาม ปกติจะเผาตอนเช้ามืดประมาณ 4.00 น. เพื่อนำออกขายตั้งแต่เช้าตรู่ ก่อนเผาจะจุดไฟให้ลุกนานประมาณ 30 นาที เพื่อให้ถ่านคุทั่วกัน นำข้าวหลามที่ปิดฝาจุก

เรียบร้อยแล้วเรียงเป็นแนวตั้ง 2 ข้าง คอยควบคุมความร้อนโดยหมุนกระบอกข้าวหลามตลอดเวลา ไม่ให้กระบอกไหม้ ใช้เวลาเผาประมาณ 1 ชั่วโมง ข้าวจะสุกพอดี

8. การตกแต่งข้าวหลาม เมื่อกระบอกข้าวหลามเย็นแล้ว ใช้มีดปอกเปลือกชั้นนอกออกให้หมด เพื่อให้สะอาด น่ารับประทาน

จะเห็นได้ว่าการทำข้าวหลามที่คิดว่าเป็นอาหารพื้นบ้านน่าจะทำได้ง่าย แต่จะให้อร่อยและสวยงามด้วยนั้น ต้องมีเทคนิค

การจำหน่าย วางจำหน่ายบริเวณริมทางหลวงหมายเลข 117 เยื้องกับทางแยกเข้าบ้านฝาย หมู่ที่ 1 ตำบลบ้านฝาย อำเภอน้ำปาด จังหวัดอุตรดิตถ์

ข้าวหลาม นับเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ได้มีการอนุรักษ์ให้คงอยู่กับชุมชนบ้านฝาย

/// สพอ.น้ำปาด รายงาน ///

https://www.facebook.com/share/p/186YxgBfGR/

#ผลิตภัณฑ์ชุมชน

#บ้านฝาย

#อำเภอน้ำปาด

#OTOPนวัตวิถี

#กรมการพัฒนาชุมชน